اگر بخواهی دره‌تفی را بشناسی، شاید بهتر باشد یک روز را آرام در روستا قدم بزنی و به چیزهایی نگاه کنی که در نگاه اول ساده به نظر می‌رسند.

به کوچه‌ها، به خانه‌ها، به کوه‌هایی که اطراف روستا را گرفته‌اند و به مردمی که هنوز بسیاری از رسم‌ها و خاطراتشان را نسل به نسل حفظ کرده‌اند.

زندگی اینجا با طبیعت فاصله زیادی ندارد. کشاورزی و دامداری هنوز بخشی از زندگی مردم است و محصولات محلی و دست‌ساخته‌های روستا، بخشی از هویت اقتصادی و فرهنگی آن را تشکیل می‌دهد.

اما چیزی که دره‌تفی را از بسیاری از روستاهای دیگر جدا می‌کند، رابطه مردم با لک‌لک‌هاست. اینجا مردم یاد گرفته‌اند در کنار طبیعت زندگی کنند، نه در مقابل آن.

برای ما، دره‌تفی فقط جایی برای زندگی نیست؛ جایی است که خاطرات کودکی، زبان و فرهنگ کردی، طبیعت زریبار و قصه لک‌لک‌ها کنار هم قرار گرفته‌اند.

شاید همین سادگی، بزرگ‌ترین زیبایی دره‌تفی باشد؛ روستایی که هنوز می‌شود در آن صدای طبیعت را شنید و آمدن بهار را از بازگشت لک‌لک‌ها فهمید.